Kreta is niet het eiland waar je alleen maar op een strandbed ligt. Althans, dat doe je ook en dat snap je zodra je die eerste zonnestraal voelt. Maar wie denkt dat Kreta alleen maar zon, zee en saganaki is, heeft het mis. Want onder dat blauwe oppervlak schuilt een eiland vol ravijnen, bergpaden en kloven die je adem inhouden. Letterlijk soms, want sommige routes zijn niet mis.
Het goede nieuws: er is voor elk niveau wat te doen. Of je nu een doorgewinterde wandelaar bent die de hoogste berg van Kreta wil beklimmen, of iemand die na twee uur wandelen toch liever een frappé drinkt op een terrasje, Kreta heeft een route voor je.
De Samariakloof: de grote naam
Je hebt er vast van gehoord. De Samariakloof is de bekendste wandelroute van Kreta en eigenlijk van heel Griekenland. Zestien kilometer lang, spectaculaire rotswanden, een smal gedeelte waar je bijna met je armen de wanden kunt aanraken. Het is niet voor niets dat mensen hier speciaal voor naar Kreta komen.
Eerlijk zijn we ook: het is druk. Heel druk in het hoogseizoen. In juli en augustus loop je hier tussen honderden andere toeristen. Maar zelfs dan is de kloof indrukwekkend genoeg om je dat niet echt te laten storen. Zorg wel dat je vroeg begint, voor negen uur als het even kan. Dan heb je de rust nog een beetje voor jezelf.
De kloof loopt van Omalos in het zuiden van de Witte Bergen naar het kleine stranddorp Agia Roumeli. Daar neem je een boot terug naar de bewoonde wereld, want er is geen weg terug door de kloof. Reken op een dag vol. En op pijnlijke knieën de dag erna.
Niveau: gemiddeld tot zwaar, niet zozeer door hoogteverschil maar door de lengte en het rotsachtige pad. Beste periode: mei tot oktober, in de winter is de kloof gesloten.
De Imbroskloof: voor wie Samaria te vol vindt
Zeg je tegen een Kreta-kenner dat je de Samariakloof wilt doen, dan krijg je waarschijnlijk te horen: ga naar Imbros. Korter, rustiger en minstens zo mooi. De Imbros-kloof is acht kilometer lang en een stuk minder bekend dan zijn grote broer. Dat betekent: minder bussen, minder groepen en veel meer sfeer.
De kloof ligt in het zuidwesten van Kreta, niet ver van Chora Sfakion. Het pad is goed begaanbaar en de rotswanden zijn soms zo smal dat je er bijna doorheen moet wringen. Op een goede manier. Aan het einde wacht een klein dorpje waar je met een gerust hart een koud biertje kunt bestellen. Die heb je verdiend.
Niveau: makkelijk tot gemiddeld, geschikt voor bijna iedereen met normale conditie. Beste periode: het hele jaar door, ook in de winter.
De Agia Irinikloof: het rustige broertje
Minder bekend, maar geliefd bij iedereen die hem eenmaal heeft gelopen. De Agia Irinikloof ligt in het westen van Kreta, niet ver van Paleochora, en is ongeveer twaalf kilometer lang. De natuur is weelderig, het pad loopt langs een beekje en je komt bijna geen andere wandelaars tegen.
Dit is de kloof voor wie even weg wil van de drukte. Geen bussen, geen gidsen met parasols, geen selfie-sticks. Gewoon jij, de rotsen en het geluid van stromend water. Aan het einde van de route wacht het kleine bergdorpje Agia Irini, waar je wordt opgehaald of terugloopt naar je startpunt.
Niveau: gemiddeld, langer dan Imbros maar goed begaanbaar. Beste periode: april tot juni en september tot november.
De Zakroskloof: voor de avonturier in het oosten
De meeste toeristen komen nooit verder dan Heraklion en het westen van Kreta. Dat is jammer, want het oosten heeft de Zakros-kloof. Ook wel de Kloof der Doden genoemd, omdat er ooit Minoïsche graven in de rotswanden zijn gevonden. Dramatisch? Ja. Maar ook gewoon heel erg gaaf.
De route is ongeveer vijf kilometer lang en eindigt bij de Minoïsche ruïnes van Kato Zakros, direct aan het strand. Daarna zwemmen. Dat is de goede volgorde. De kloof is wilder en minder onderhouden dan Samaria of Imbros, wat hem juist zo bijzonder maakt. Hier loop je echt het gevoel dat je ontdekt, niet dat je een toeristische attractie afwerkt.
Niveau: gemiddeld, wilder pad maar geen extreme afstanden. Beste periode: april tot oktober.
De Aradenakloof: voor wie niet bang is voor een touwbrug
Oké, deze is voor de avonturiers. De Aradena-kloof in het zuidwesten van Kreta begint bij het verlaten spookdorp Aradena en daalt af naar het strand van Marmara. Onderweg passeer je een metalen hangbrug die over de kloof hangt. Niet voor de angstigen onder ons.
De kloof is minder bekend dan Samaria maar staat bij wandelaars hoog aangeschreven vanwege de ruige natuur en het gevoel van echte avontuur. Geen shops, geen restaurants onderweg. Wel een van de mooiste stranden van Kreta aan het einde, bereikbaar alleen te voet of per boot. Dat alleen al maakt het de moeite waard.
Niveau: zwaar, steil, rotsachtig en niet bewegwijzerd zoals Samaria. Beste periode: april tot juni en september tot oktober.
Praktisch: wat je moet weten voor je gaat
Drie dingen die je niet moet vergeten, wat voor route je ook kiest.
Schoenen. Geen slippers. Geen sneakers met glad zool. Wandelschoenen of op zijn minst stevige sportschoenen met grip. De paden zijn rotsachtig en onregelmatig. Val je? Dan lig je er lang, want hulp is niet altijd dichtbij.
Water. Meer dan je denkt. Op een warme dag verdwijn je anderhalve liter makkelijk voor het ontbijt al. Neem minimaal twee liter mee per persoon, vaker meer. In de kloven is het vaak warmer dan je verwacht omdat de zon tussen de rotswanden blijft hangen.
Een huurauto. Bijna geen enkele kloof is bereikbaar met het openbaar vervoer. Een huurauto is op Kreta eigenlijk geen luxe maar een noodzaak, zeker als je wilt wandelen. Vergelijk de beste prijzen via Sunnycars of DiscoverCars en boek op tijd, want in het hoogseizoen zijn de goedkoopste auto’s snel weg.
Wanneer wandel je op Kreta?
April en mei zijn ideaal. De natuur staat in bloei, het is aangenaam warm en de kloven zijn nog niet afgeladen met toeristen. Oktober is ook een prima keuze, rustig, goed weer en de temperaturen zijn draaglijk.
Juli en augustus? Begin dan voor zonsopgang of sla de langere routes over. Niet omdat het niet kan, maar omdat wandelen in veertig graden gewoon geen pretje is. De Samariakloof sluit bij extreme temperaturen zelfs officieel. Luister naar dat signaal.
Welke route past bij jou?
Wil je de langste uitdaging en heb je een goede conditie? Ga voor Samaria. Liever rustig wandelen zonder massa’s toeristen? Kies Imbros of Agia Irini. Ben je avontuurlijk ingesteld en wil je iets origineels? Aradena of Zakros. Zit je in het oosten van Kreta? Dan is Zakros de logische keuze.
Elke route heeft zijn eigen karakter. En eerlijk gezegd: als je de tijd hebt, doe je er gewoon meerdere. Kreta is groot genoeg om een week lang te wandelen zonder jezelf te herhalen.